Egg: Esin kaynağı yumurta

Arne Jacobsen’in Kopenhag’taki Radisson SAS oteli için 1958′de tasarladığı bu ünlü koltuk tipik Jacobsen stiline sahip. Eero Saarinen’in “Womb” koltuğundan ilham aldığına inanılsa da, pek çok nedenden ötürü, “Egg”, daha tamamlanmış bir tasarım. Pek çok farklı tasarımcı tarafından farklı kumaşlarla yeniden bir klasik haline gelen “Egg”, Kopenhag ve Londra’daki tasarım mobilyarla döşeli iki özel McDonald’srestoranında yer alıyor.

Peçeteden Modern Sanat Müzesine

Juicy Salif Dünyanın en tanınmış tasarımcısı Philippe Starck, diğer tasarımcılardan farklı olarak rahalı ve provokatif parçalar yerine mobilyadan otele, diş fırçasından ayakkabıya kadar daha ulaşılabilir olan her türlü objeyi ve mekanı tasarlıyor. Tasarımcının aynı zamanda New York Modern Sanat Müzesi’nde sergilenen, bilinirliği en yüksek olan tasarımı ise 1990 yılında Alessi için tasarladığı “Juicy Salif” limon sıkacağının tasarımını domates sosu bulaşmış bir peçeteye çizip kendisine verdiğini söylüyor.

Enginar yaprakları

Poul Hennigsen tasarımı “PH Artichoke” aydınlatma (1958) 72 parça yapraktan oluşuyor. 360 derece yumuşak ışık veren tasarım, 100 yıllık aydınlatma firması Louis Poulsen tarafından üretiliyor. Işık kaynağının görülmesini engelleyecek şekilde yerleştirilmiş çelik yapraklardan oluşan “PH Artichoke”aydınlatma aslında Kopenhag’taki Langeline Pavillion restoranı için tasarlanmış. Bugün orjinalini halen tavanda asılı olarak görmek mümkün.

Zerafetin “S” hali

Tuns doğumlu Tom Dixon, 1980′li yılların ortalarında tasarım eğitimi olmayan ama yetenekli bir tasarımcı olarak dikkat çekmeye başladı. 1980′lerin sonunda Cappellini firması için tasarladığı ‘S’ sandalye ile dünyaca tanındı. Gündelik hayata basit ve modern bir görünüm katan tasarımcı 1998 yılında Habitat’ın tasarım bölümünün başına geçti ve markanın yükselişine büyük katkı sağladı. 2000 yılında İngiliz Kraliyet Nişanı ile ödüllendirildi. Pek çok tasarım ödülü de alan Dixon’ın eserleri, Victoria&Albert gibi dünyanın belli başlı müzeleri tarafından sergileniyor.

Luxo aydınlatma

Mühendis George Carwardine kendisi için bir çalışma lambası yapar. 1930′lu yıllarda Carwardine ile tanışan Norveçli Jacob Jacobsen lambadan çok etkilenir. Patentini alır ve modeli geliştirerek 1937′de “Luxo L1″ çalışma lambasını tasarlar. Lamba, pratik tasarımı ile bugün bile başarılı satışlar yapan bir model. Bu güne kadar 25 milyondan fazla satan lamba, özellikle çizim yapan mimar ve tasarımcılar için bir buluş.

Fonsiyonel dolaplar

1920 doğumlu Anna Castellini Ferrieri, mimar olarak mezun olur olmaz Kartell markasının sahipleri Castelli ailesine gelin gidince tasarımlarını da Kartell’de hayata geçirme fırsatı bulmuş. 1969 yılında Kartell için tasarladığı plastik depolama sistemleri otuz yıldır firma tarafından üretilip satılmanın dışında New York’taki Modern Art müzesinde de yer alıyor. Bu basit görünümlü modüler parça yatak odasında, banyoda, mutfakta hatta çocuk odasında da kullanılabiliyor.

Gül ağacı, Japon zerafeti ile buluşunca

Japon tasarımcı Sori Yanagi tarafından tasarlanan, kaligrafik şıklığa sahip “Butterfly” tabure, Japonya’da tasarlanan ve üretilen bir parça. Vitra markası altında satılan “Butterfy”, doğunun zerafetini Charles ve Ray Eames tarafından geliştirilen kontrplak tekniği ile birleştiriliyor. Kaligrafik şıklığı, Asyalı duvarlılığı ile Japon gelenekselliğini yansıtan tasarım doğunun gizemli rengi kır

Kadının mahkumiyeti, 1969

Tasarımcı Gaetano Pesce, kadın bedeninden esinlendiği Up koltuk serisine kadar “Yeti” ve “Vela” isimli tasarımları ile biliniyordu. Pesce, tasarımında kadınlar hakkında görüşünü anlattlığını, kadınların kendi kendilerinin mahkumu olduğunu, bu nedenle kadın bedenini zincirle bir topa bağladığını, bununda bir mahkumun en iyi tarif eden biçim olduğunu vurguluyor. 2000 yılında B&B Italia firması tarafından “UP 2000″ adıyla yeniden yorumlanan pop kültürünün ikon parçası koltuk, yeni formuyla gümüş rengi ile dikkat çekiyor. Fiyatı 2 bin 350 Euro+KDV, Mozaik

Özgürlüğün ifadesi Vespa

Piaggio’da mühemdis olarak çalışan ve firmada ilk modern helikopterin projesinden sorumlu olan tasarımcı Corradio D’Ascanio’nun 1946 yılında yarattığı Vespa, dönemin savaş sonrası daralan ekonomisine, bozulan yollarına iyi bir çözüm olarak ortaya çıktı. Aslında motosiklerden nefret eden tasarımcı Vespa’yı tasarlarken uçak mühendisliği bilgilerinden yola çıktı. Vitesi elle değiştirilen, motoru arka tekerlek üzerinde yer alan iki tekerlekli araç geliştirdi. Tasarımdaki farkı nedeniyle kadınların etekle kullabildikleri Vespa’lar gürültüsüz ve zarif olmaları sayesinde zamanla sosyal bir fenomen hline gelmiştir.

Konik su ısıtıcı, 1986

20 yy.’ın önemli İtalyan mimarlarından sayılan Aldo Rossi’nin Alessi için yaptığı “ll Conico” su ısıtıcısı, konik yapısı ile günlük yaşamda çok kullanılan bir ürünü farklı kılıyor. Soyutlama, sadeleştirme, özlük felsefesi ile çalışan mimar, basit formları ve geometrik hatları şiirsel bir çalışma ile hayata geçiriyor.

Sabun köpüğü, 1968

Tasarımcı Eero Aarnio, “Ball” koltuğun ardından onu daha hafif ve her yerden ışık alan, transparan bir yapıya sokmak istedi. Sabun köpüğü formu için en uygun materyalin akrilik olduğuna karar verdi. Üretici ile konuşan Aarnio, yarım küreden daha büyük olabileceğini teknik olarak öğrendikten sonra ona asmak için bir zincir ekledi ve içine yastıklar koydu. 60′lı yılların Space Age dönemini en güzel şekilde anlatan masalsı tasarımı, 1968 yılında Adelta firması tarafından üretilmeye başlandı.

İlham boa yılanından…

1970 yılında Livio Castiglioni ve Gianfranco Frattini tarafından Artemide için tasarlanan “Boalum” aydınlatma, birden fazla alınıp birleştirilerek uzatılabilecek şekilde düşünülmüş. Esnek beyaz plastikten yapıldığı için farklı formlara da girebiliyor. Aydınlatma tasarımında radikal bir geçiş olan “Boalum”, bir “pop” tasarım. İtalya’daki Museo del Design Italiano ve Milan Triennale ile Kanada Montreal’deki Musse des Arts Decoratifs’de sergileniyor.

Evrensel ikon: CocaCola şişesi

“Contour Bottle” adıyla bilinen klasik cam şişe 1915 yılında şişe tasarımcısı Earl R. Dean tarafından tasarlandı. CocaCola Company tarafından açılan yarışmada, karanlıkta bile formunun elle hissedilebildiği, kırıldığında insanların ilk bakışta tanıyabildikleri bir şişe tasarlanması istendi. Root Glass firmasında çalışan Dean, içeriğindeki maddelerin formlarını ktüphanede araştırırken, Britannica ansiklopedisinde kakao kozasının bir resmini görür. Formundan ilham alarak çizimler yapan Dean, şişe fabrikasındaki prototip aşamasında, orta kısımdaki genişliktan dolayı şişe üretim bandında stabil durmakta zorlanınca ertesi gün yeni bir çizim daha geliştirir. Kasım 1915′te patenti alınan şişe 1916 yılında daha ince haliyle marketlerde yerini alır. Bugün CocaCola şişesi dünyada en çok bilinen ambalaj olarak kabul ediyor.

Oxfordlu Mini retro

Bu yıl 50. yılını kutlayan Mini Cooper, 1959 yılında İngiliz BMC tarafından üretilmeye başlandı. Firma İngilizlere özel, performans ve alışkanlıkları bozmadan olabilecek en küçük arabayı tasarlaması için mühendislerinden birini, 1906 İzmir doğumlu Alec Issigonis’i görevlendirdi. Farklı bir iç tasarımla motoru enine, vites kutusunu da motorun altına yerleştiren tasarımcı böylece iç mekanın genişliğini koruyarak küçük bir araç tasarlamayı başardı. Yere yakın özelliği ile yol tutuşunda mükennellik yakalayan Mini, bu özelliği ile Monte Carlo Rallisi de dahil olmak üzere pek çok yarış kazandı. Yüksek ticari başarısının ardında Kohn Lennon, Peter Sellers, Steve McQueen gibi ünlüler tarafından tercih edilmesi ile büyük rol oynadı. 1994 yılında BMW tarafından satın alınan Mini Cooper, yeni tasarımıyla eski şöhretine yeniden kavuştu.

İtalyan mermerlerin çelikle buluşması

Sokak lambalarından esinlenen “Arco” lambalar, mermer tabanla desteklenen eğimli bir gövdeden oluşuyor. Castiglioni kardeşlerin Flos firması için tasarladığı (1962) aydınlatma MoMA’nın daimi koleksiyonunda yer alıyor.

Yeni ikonların ilham kaynağı: Panton S Chair

Danimarkalı tasarımcı Verner Panton, ürünleriyle pek çok tasarımcıya ilham kaynağı olan, 20. yüzyılın en çok bilinen yenilikçi yeteneği sayılıyor. Tasarımcının kendi adını taşıyan “Panton” sandalye ise, klasik 4 ayaklı sandalyelerden farklı olmasıyla daha sonra birçok tasarımcıya ilham kaynağı oldu. Sandalye tasarımında bir çocuğun hayal dünyasındaki gibi baskın renkler ve formlar kullanan Panton, tipik bir 60′lı yıllar stili yansıtsa da tasarımları hala Vitra firması tarafından üretilmekte ve pek çok küçük firma tarafından hala taklit edilmekte.

LEGO: iyi oyun

LEGO: iyi oyun Basit bir tasarımın dünyanın en sevilen ve yaratıcı oyuncağına dönüşmesi Danimarkalıların işi. Adını “iyi oyun” anlamına “les godt” kelimelerin ilk hecelerinden alıyor. 1932′de küçük bir marangoz atölyesinde başlayıp dünyanın 5. büyük oyuncak üreticisi haline gelen Lego grubu, babadan oğula geçen bir aile şirketi. Lego’nun en basit ve temel parçası olan tuğlalar yüzyılın oyuncağı sayılıyor. Bugünkü formunu 1958 yılında alan Lego tuğlası, yaratıcı ellerde her şeyi yapmayı mümkün kılıyor.

Bir gecede üne kavuşturan tasarım: “Wiggle”

Günümüzün en saygın mimarlarından biri sayılan Frank O. Gehry, mobilya ve mimari tasarımlarında farklı malzemeleri kullanmayı seven bir mimar. “Wiggle” sandalye, yüzlerce kiloyu rahatça taşıyabilen bir kontrüksiyonun yanında süet yumuşaklığında bir dokuya sahip. Bilbao’daki Guggenheim Müzesi ve Vitra Tasarım Müzesi’nin de mimarı olan Gehry, heykelsi ve çevreci tasarımıyla dikkat çeken bu soyut sandalyeyi 60 kat mukavva ile üretmiş. “Wiggle” sandalye, tasarımcının 1969-1972 yılları arasında yaptığı Easy Edges serisinden bir parça ve sahibini bir gecede üne kavuşturan tasarımlarından. Seriye ait 4 parça, halen Vitra tarafından üretiliyor.

Bauhaus ekolünden satranç takımı

En modern satranç takımı Bauhaus ekolünden Josef Hartwig tarafından 1924′te tasarlandı. Ahşap parçalardan veözel kutusundan oluşan set, zamansız ve modası geçmeyecek bir tasarıma sahip. Küp, silindir ve kürelerden oluşan parçaları ile set, satranç oyuncularının koleksiyonlarına katması gereken bir parça.

“Tongue” koltukta konuşmak serbest

New York Modern Sanat Müzesi’nde sergilenen ve 1967 yılında Fransız tasarımcı Pierre Paulin tarafından tasarlanan “Tongue” uzanma koltuğu modern mobilya tarihinin temel tasarımlarından biri olarak kabul ediliyor. Hollandalı Artifort firması için tasarlanan koltuk basit, heykelsi ve insan vücudu ile uyumlu bir forma sahip.